Op de zondag geen profane boodschappen. Dan lezen we uit De Heilige Schrift, Het Boek waarop de Westerse beschaving rustte.  Vandaag bespreken we de twee versies van het ‘Onze Vader’ zoals die door Mattheus 6 en Lucas 11 zijn overgeleverd.

De eerste versie – die iedere protestant kent- wordt door Jezus gedoceerd in de context van de Bergrede, de hoogste morele lat ooit gelegd door een geestelijke leraar. De tweede versie wordt door Jezus aan zijn volgelingen gedoceerd wanneer Hij met zijn discipelen ‘on tour’ was, en net Maria en Martha had bezocht. Dan moet Jezus zijn leerlingen leren bidden zoals Johannes de Doper dat leerde

“Leer ons bidden, zoals ook Johannes zijn discipelen geleerd heeft”
Christenen bidden tot God als ‘Onze Vader die in de Hemelen zijt’. Dat gebed leerden ze van de evangelist Mattheus en van de evangelist Lucas. De laatste leverde de kortste versie over. Die gaat in Lucas 11 (1-4) als volgt:

En het gebeurde, toen Hij ergens aan het bidden was, dat een van Zijn discipelen tegen Hem zei, toen Hij ophield: Heere, leer ons bidden, zoals ook Johannes zijn discipelen geleerd heeft.

Hij zei tegen hen: Wanneer u bidt, zeg dan:

Onze Vader, Die in de hemelen zijt. Uw Naam worde geheiligd. Uw Koninkrijk kome. Uw wil geschiede, zoals in de hemel, zo ook op de aarde.

Geef ons elke dag ons dagelijks brood.
En vergeef ons onze zonden, want ook wij vergeven aan iedereen die ons iets schuldig is. En leid ons niet in verzoeking, maar verlos ons van de boze.

Volgeling van Johannes de Doper
Hier stellen zijn discipelen dat ze willen bidden zoals Johannes de Doper zijn volgelingen leerde. En we weten ook nog dat Jezus zich door Johannes liet dopen. Logischerwijze zou de ‘Zoon van God zonder zonden, het Mensgeworden Woord’ zelf, met het enige directe lijntje met De Vader zich niet laten dopen tot vergeving van zonden voordat Het Koninkrijk Kome.

Tenzij Hij een volgeling van Johannes was en zelf later door zijn eigen volgelingen vergoddelijkt zou worden. Daarom kwam dankzij de (katholieke) historicus John P Meier de theorie in omloop dat Jezus een volgeling was van Johannes de Doper.

Dat zou hij volgens historicus Jona Lendering op Historiek hebben uitgewerkt in deel twee van ‘A Marginal Jew’… De titel van het werk – een marginale Jood- zegt al genoeg over hoe Meier de historische Jezus beschouwde.

Gebruik geen omhaal van woorden
De tweede versie van het Onze Vader vinden we in Mattheus 6. Dat volgt dan in directe lijn op de Bergrede, waarin Jezus de hoogste morele meetlat ooit neerlegde. Hierin herkennen we Jezus als de Leraar die uiterlijk vertoon richting mensen afkeurde.

Je moet De Vader zien als Iemand die over je schouder meekijkt:

Maar u, wanneer u bidt, ga in uw binnenkamer, sluit uw deur en bid tot uw Vader, Die in het verborgene is; en uw Vader, Die in het verborgene ziet, zal het u in het openbaar vergelden.
Als u bidt, gebruik dan geen omhaal van woorden zoals de heidenen, want zij denken dat zij door de veelheid van hun woorden verhoord zullen worden.
Word dan aan hen niet gelijk, want uw Vader weet wat u nodig hebt, voordat u tot Hem bidt.

Vanwege de schaarse historische data over het leven van Jezus, krijg je al snel dat iedereen zijn eigen Jezus projecteert. Dat leidde tot tienduizenden verschillende protestantse gezindtes die allen God op een andere wijze aanspreken.

Sommige mensen maakten van Jezus de eerste socialist.

Anderen een maatschappelijk werker, een ‘vriend’ en bij de Gristenunie maken ze er een klimaatactivist van. Bij Pinksterkerken wordt Zijn Naam zo vaak ijdel gebruikt (Jezuss ooooo Jezus Jezus)- is mijn ervaring- en met zo’n enorme omhaal van woorden gebeden..

…dat je afvraagt of ze bij het lezen van Mattheus 6 goed hebben opgelet. Het over de grond rollen als een bezetene is alvast zeer heidens te noemen. En nog steeds roept iedereen ‘Jezus’ voor en na, bij alles dat er mis gaat in hun leven en de wereld. Zo lijkt het christelijk geloof vooral nog als verwensing bij mensen in de mond te liggen. Jezus!

Koninkrijk, kracht en heerlijkheid tot in eeuwigheid 
Mattheus zet Jezus dus veel meer neer als Leraar zelf, die weet hoe De Vader aangesproken wil worden. Je kunt wel een heel verlanglijstje opnoemen, maar als de Vader de Transcendente Creator van Hemel en Aarde is. Dan weet Hij toch al lang wat je wilt

Bidt u dan zo: Onze Vader, Die in de hemelen zijt. Uw Naam worde geheiligd.
Uw Koninkrijk kome. Uw wil geschiede, zoals in de hemel zo ook op de aarde.

Geef ons heden ons dagelijks brood.
En vergeef ons onze schulden, zoals ook wij onze schuldenaren vergeven.
En leid ons niet in verzoeking, maar verlos ons van de boze. Want van U is het Koninkrijk en de kracht en de heerlijkheid, tot in eeuwigheid. Amen.

Je komt bij de Mattheus-Jezus vrij van zonden, wanneer je ook in staat bent anderen te vergeven. Omdat Het Kwaad dan geen aangrijpingspunt bij je heeft.

Want als u de mensen hun overtredingen vergeeft, zal uw hemelse Vader u ook vergeven.
Maar als u de mensen hun overtredingen niet vergeeft, zal uw Vader uw overtredingen ook niet vergeven.

Vergeving
Dat is het allermoeilijkste van het Evangelie en ook de kern. Vergeving. Wraak en vergelding, daar loopt het Oude Testament van over. Maar Vergeving, iemand het aan jou gedane kwaad willen doorzien in naam van de Vader…

Dat is tegen je natuur in.

We bespraken niet voor niets deze week Soltzhenitsyn zijn Goelag Archipel: Als christen was de Russische schrijver -die het communisme decennia in het openbaar onmogelijk hielp maken- in staat de kampbeulen te vergeven, zoals de Heiland ook uitschreeuwde ‘vergeef hen Heer, zij weten niet wat zij doen’…

Hij stierf daardoor niet vroegtijdig aan verbittering, maar overleed in vrede in een klooster in Moskou in 2008.

Soltzhenitsyn leefde de Hoge Moraal van het christendom, zoals voorgeleefd door Jezus, in een wereld waar Het Kwaad vlees werd via kampbeulen en communisme. Hij maakte onderscheid tussen de daad die iemand verricht, de Boze die van iemand bezit kan nemen, en de Persoon, die immers als kind/zoon van God ter wereld kwam, naar Zijn Evenbeeld.

Net als U en ik. Dan hebben we het hier in Nederland nog gemakkelijk.

Je zou je er op kunnen beroepen dat je zelfs Henri Bontenbal kunt vergeven, Heiliger-Dan-Gij-mensen die je op voorheen onbekende plaatsen van je lichaam een onuitstaanbare jeuk geven. Of was Henri meteen toen hij geboren was al zo onuitstaanbaar deugjeukerig? Dat de Erfzonde op die wijze duurzaam aan hem is blijven kleven.

Soms lijkt het wel eens, dat Jezus nooit zou hebben gewild wat mensen allemaal in Zijn Naam beweerd hebben. Dus laat ik dat ook niet voor Hem doen. We weten maar zo weinig van onze Heiland. De meeste van ons hebben maar kwalijk genoeg zelfkennis. En dat is de enige persoon waar je dagelijks iedere seconde mee moet leven. Als je van iemand iets zou moeten weten, dan is dat wel jezelf. Maar hoeveel hou je daarvan liever niet verborgen, zowel voor anderen als voor jezelf.

Daarom bid ik meestal enkel nog het gebed van de orthodoxe kerk, wetende dat een omhaal van woorden overbodig is:

Heer Jezus Christus, Zoon van God, heb genade voor mij Zondaar.

• Heb een goede zondag en doe een duit in de collectezak van Interessante Tijden wanneer je er iets van opstak

Donatie bedrag:

€

Doneren