Ook bij Foodlog te lezen
Voormalige NIOZ-onderzoekers Jaap van der Meer en Eelke Folmer (tot 2018) openen in Dagblad van het Noorden en Foodlog nu plots de aanval op oud NIOZ-collega Theunis Piersma, de ecoloog met wie zij gebroederlijk samen publiceerden sinds Piersma zijn ‘zonde’ zou hebben begaan. Die zou ‘activist’ zijn en ‘zand in de ogen strooien.’ Dit vanwege hun al drie jaar geleden in Plos Biology gepubliceerde kritiek op een twintig jaar terug verschenen Piersma-paper.
Terwijl zij bij het NIOZ nooit enige kritiek op zijn werk uit 2002 en 2006 uitten en volgens Piersma zelf de statistische keuring hadden gedaan van zijn werk. Toen bleef het stil, tot ze bij het NIOZ vertrokken.
Bovendien had Jan Beukema (overleden op 25 april 2024) de kern van hun kritiek al in 2018 gepubliceerd in het Journal of Sea Research, zoals ik toen al op Interessante Tijden berichtte. Die kritiek herhaalde hij in 2023 nog eens in een literatuurstudie in dat zelfde blad. Folmer – onder andere werkzaam voor de Waddenvereniging en de Milieufederatie- en Van der Meer voegen nu dus niets toe. Maar ze hangen wel de ‘hoeders der wetenschap’ uit, terwijl ze zelf meewerken aan halfbakken rapportwetenschap TEGEN DE VISSERIJ van bijvoorbeeld de Waddenacademie.
De nu vanwege cherrypicking en methode omstreden studie
“Zand in de ogen van de lezers”
Het gaat mij er hier dus niet om dat de kritiek terecht is. Maar dat de timing van die kritiek niet klopt. Het Dagblad van het Noorden liet Eelke Folmer (oa werkzaam voor Waddenvereniging en Friese Milieufederatie) leeglopen op 4 juli:
In het artikel dat DVHN hier in 2024 over schreef, zwakt Piersma de kritiek van de onderzoekers af. Hij gaf aan het vreemd te vinden dat de kritiek (2023) zoveel later kwam dan oorspronkelijke artikelen (2001 en 2006). Daardoor stelde Piersma dat de kritiek waarschijnlijk voortkwam uit rancune.
„Door zo te reageren, heeft Piersma zand in de ogen van de lezers gestrooid”, vindt Eelke Folmer. De kritische heranalyse kwam veel later – zo verklaart hij – doordat de twee biologen zagen dat het foutieve onderzoek ook jaren na dato geciteerd bleef worden.
Dat is ook wat Piersma mij bij navraag stelde: ze zijn persoonlijk gemotiveerd nadat ze er bij het NIOZ waren uitgewerkt.
Toen, acht jaar na Piersma’s ‘zonden’ publiceerden ze nog samen
En het moet gezegd: De kern van de kritiek was al acht jaar eerder door Jan Beukema (NIOZ) geleverd. Al die jaren daarvoor hadden Folmer en Van der Meert ogenschijnlijk nog geen moeite met Piersma’s werkwijze. Nu hangt Folmer plots de integere wetenschapper uit:
Voor Piersma maakt het niet uit dat er nu een expression of concern ligt. „Ik heb er op zich niks op tegen, maar het is schieten met een kanon op een muis die al dood is. De kritiek was immers al gedeeld en vindbaar in de wetenschappelijke literatuur” Piersma noemt deze nieuwe aandacht voor het kokkelonderzoek „fophef” en „verspilling van energie van deze capabele biologen [Folmer en Van der Meer].”
Eelke Folmer ziet dat anders. „Dit raakt aan de kern van wetenschappelijke integriteit en heeft directe maatschappelijke betekenis. Het onderzoek heeft een rol gespeeld in het politieke en juridische debat over visserij in de Waddenzee.”
Folmer is/was zelf actief voor de anti-wetenschappelijke klimaatclubs Waddenvereniging en Milieufederatie en rapportclub van Ed Nijpels, de Waddenacademie
Dat Piersma een activist is, en dat zijn studie uit 2001 in het Journal of Applied Ecology grote gevolgen had (Kokkelarrest, Waddenfonds): je kon het hier al ettelijke malen lezen. Maar in dit geval krijgt Piersma bij mij de kudo’s. De timing van deze kritiek, die klopt gewoon niet. Net als de vele dubbele petten die Folmer en Van der Meer zelf dragen. Dus heb ik ook even met Piersma contact gezocht, en zowaar, we hebben onze eigen ‘vete’ weer ietjsje bij gelegd.
Want het gaat er bij mij vooral om dat je niet hypocriet bent. En waarom zou Piersma niet ook ‘activist’ mogen zijn, dat hij de Wadden wil beschermen, ook tegen de kabels van Tennet dwars door vogelrustgebied.
17 februari 2024, vlak voor zijn dood spreekt het dagblad nog Jan Beukema die ‘spijt’ uit dat hij de activisten had geholpen
Kritisch na je emeritaat
Dus wie had het Dagblad van het Noorden getipt, dat er een ‘expression of concern’ was geuit door Plos Biology, liefst DRIE JAAR nadat de kritiek daar was gepubliceerd….Beukema was de schelpdierman van het NIOZ- woonachtig in Den Helder- die vijftig jaar lang daar de data van schelpdierbestanden bijhield.
Beukema had drie maanden voor zijn dood in het Dagblad van het Noorden al ‘spijt’ met Piersma en andere ‘activisten’ te hebben gewerkt. Het lijkt meer dat Van der Meer en Folmer nu met de eer van Beukema willen strijken. Bovendien: ze geven geen bal om de vele misbaksels die in de Waddenliteratuur worden gepubliceerd door clubs als de Waddenacademie en Wageningen UR, laat staan de vele leugens die de Waddenvereniging uitbraakt over de visserij.
Sterker nog:
Eelke Folmer blijkt zelf jarenlang werkzaam geweest voor zowel de Friese Milieufederatie als de Waddenvereniging, clubs die het met wetenschap niet nauw nemen. Jaap van der Meer werkte zelf in 2023 mee aan een Waddenacademie-rapport met een pupil van Piersma, de activist Tjisse van der Heide, dat de garnalenvisserij een verlaagde visstand in de schoenen schuift.
Uit presentatie Katja Phillipart. 26 duizend zeehonden op Wad die geen invloed hebben op visstand, 20 duizend meer dan in jaren ’80
Alsof de explosie in zeehonden geen invloed daarop heeft, dus dat zeehonden vijf kilo planten per dag eten in plaats van platvis. Maar minder platvis komt dan plots door… de garnalenvisserij. Voor het Journal of Applied Ecology (2016) stelt Folmer bovendien dat ‘eutrofiering’ in de jaren ’70 zeegras deed verdwijnen, samen met Katja Phillippart. Terwijl dat zeegras al in de jaren ’30 verdween.
Die Waddenacademie overtreedt in hun ‘staat van de Wadden’-rapporten alle basis regels voor goede wetenschap. Niettemin konden Van der Meer en Folmer gebroederlijk met Piersma samen publiceren over schelpdieren, ook samen met de huidige directrice van de Waddenacademie, Katja Phillippart. Maar die Waddenacademie doet volgens hun niets kwaads.
En dan zegt Van der Meer niets. Het kan zijn dat Van der Meer na zijn emeritaat wat meer financiële vrijheid heeft gekregen, zodat hij ook kritischer mag zijn. Dat zagen we ook bij Han Lindeboom, die plots voor stikstofcriticus speelt, terwijl hij eerder de anti-visserijactivist van het NIOZ was, die ook knuffelde met de windindustrie en Stichting de Noordzee.
Folmer heeft verder zijn eigen ecologisch adviesbureau in Lemmer, dus de publiciteit kan hem ook commercieel dienen.
Het zeehondenmelkhuisje van 43 miljoen euro, Werelderfgoedcentrum
De kritiek van Folmer en Van der Meer – terecht of niet- heeft ook de functie van verbloeming. De meeste rapportwetenschap betaald door de overheid, daar is van alles mis mee, en die schaadt de visserij en natuurbescherming. Procedureprostituee Royal Haskoning die nu voor Tjeerd de Groot zijn ‘Beleidskader Natuur Waddenzee’ plannen opstelt, die laat ook de portefeuille vullen door Tennet, het staatsbedrijf dat de Waddenzee doorkabelt voor de windindustrie.
Daar zeggen Folmer en Van der Meer niets over, ze werken daar zelf juist aan mee.
Zij doen nu alsof zij een uitzondering hebben betrapt. Terwijl ze ook Piersma economisch niet meer kunnen schaden, want die ging in 2025 met emeritaat als trekvogelprof bij de RUG. Kortom, bij deze trek ik partij voor Piersma, die ouwe activistboef. Omdat ze nu pas durven, terwijl ze niks durfden toen hij steviger in het zadel zat, en er geen been in zagen vele onderzoeksopdrachten met hem uit te voeren.
- Waardeer Interessante Tijden, je Studiecentrum voor Natuurlijke Historie voor waarheidsvinding